, Edgar Zeidler

Rot un Grien

Wer molt d Kàrt vo Frànkrich ìn Rot un Grien à? Fàrwespìel vom Pàriser Zentràlismus. Der Gràwe zwìsche Ditschlànd un Frànkrich wurd tief un tiefer…

S Frànkrich ìsch nìt s Ditschlànd. Der Gràwe zwìsche beide Noochber schint ìmmer tiefer ze ware. Bis jetz han mìr d Sprochgranz ghà, wo ìmmer breiter wurd: Elsasserditsch un Hochditsch ìm Elsàss, quo vadis? Sitter Woche gìtt’s wie friehjer Granzkontrolle mìt lànge Autoschlànge un gstresste Granzganger. 

D Angela Merkel düet sich regelmaßig mìt de Presidante vo de Länder àbsprache, wenn’s um d Lockerunge vo de Anti-Covid-Vorschrìfte geht. Un jedes Bundeslànd hät e großer Spìelrauim, fer ze entscheide, wàs fer d Region àm beschte ìsch. Derfìr müess d Làndesregierung àwer fer ìhri Entscheidunge Veràntwortung ìwernamme.

Bi uns hät Pàris e Fàrbstìft ìn d Hand gnumme und d Kàrt vo Frànkrich ìn Rot un Grien àgmolt, ohne sich mìt de Presidante vo de Regione àbzesprache. Drèi großi Dezentràlisierungsgsetzer ìn 40 Johr han ìm Zentràlismus vo de Jàkobiner nit üsgmàcht. Dia déconfinement-Kàrt, wo 4 Regione ìm Nord-Oschte ìn Rot àzeigt un die 9 àndre ìn Grien, entsprìcht de 13 Gsundheits-Regionàl-Àgentüre, dia fàmose ARS1, wo d Zentràlmàcht ìn Pàris vor Johre ìnschtàlliert hät. D Konsequanz vo dare zentràlisiert Orgànisàtion ìsch, àss d Ardennes un der Pas-de-Calais, wo wenniger Litt infiziert sìn àss ìm Hérault oder ìn der Loire, gràd eso Rot sahn wie der Haut-Rhin oder d Oise, die zwei départements, wo àm meischte betroffe sìn!

Un wer müess d Pàriser Màßnàhme vor Ort àwande? Nàtirlig nìt d Presidante vo der Regione (frogsch di, wàs dia ze sàge han?), nei, d Prefakte vo de départements, d verlängerti Arm vom Ìnnemìnìschter Castaner.

Enfin, zum Glìck màche Àbgeordneti uf beide Sitte Druck fer d Äffnung vo der ditsch-frànzeesch Granz, un wennigschtens derfe d Granzganger jetz wìdder flotter ìwer gwìssi Granzposchte fàhre.

 

1 Agences Régionales de Santé

 

Glossàr
 
Gràwe, Graben
Noochber, Nachbarn
Sprochgranz, Sprachgrenze
entsprache, entsprechen