, Edgar Zeidler

Schwàchi Àrweitskräfte

D Büre, wo d groß Nàtion ernähre, liide; un ìweràl màngelt’s àn Àrweitskräfte, komisch…

D Büre han uns wahrend der Krise ernährt. Sìe sìn, àb der 1950er Johre, ìm Rüef vo der Mechànisierung gfolgt, mìt dem Versprache, àss se boll kè Àrweitskräfte meh brüche ware, der Ertràg dank de Sprìtzmìttel steigere un trotz der hoch Verschuldung e Mol richi Großbüre ware.

Hìtte gìtt’s fàscht nur no Großbüre, wo zum große Teil ìwerschulde sìn, ìmmer greeseri Traktör han un ìmmer meh spretze mien. Fer d Arnt ìsch nieme meh do üs der Großfàmìlie oder üs der Noochberschàft, wo mìt àpàckt. So sìn se uf d Saison-Àrweiter üs ärmere Lander àgwìse!

S Problem mìt der Covid-Krise: aui dia sìn üsgfàlle, wil d Granze züe sìn. Ìweràl fahlt’s àn Personàl. E kurzer Momant hät Hoffnung ufkiimt, wo der Làndwìrtschàftsmìnìschter, der Didier Guillaume, e Internet-Plattform ìns Lawe grüefe hät: „Des bras pour ton assiette!“ Noh dam Appell han sich 300.000 Kàndidàte gmalde. Doch nur 15.000 sìn ìwrig geblìwe, wo sich dia härt Àrwet züegetrauit han. E Tropfe uf eme heisse Stein!

Jetz mien hàlt d Autoritäte d Granze extrà fer d „saisonniers“ äffne. Allein Ditschlànd brücht 40.000. Dia àrmi Oschteuropäer, wo kumme, han kè Wàhl un wohrschins aui kè Àngscht vor der Àrwet.

Wàs de Büre àwer aui ze schàffe màcht, ìsch àss d Restaurant un d Ìmbìss-Bude züe sìn. So wàrte 450.000 Tonne Hardäpfel uf d Kàntine un d fast-food. 25.000 Tonne Rìndfleisch, 36.000 T Schofsfleisch sìn glàgert. Gànz kaasig seht’s bim Kass dri, bis zu 80% minüs! Der Verkauif vo de Düwe oder Walschhiehner ìsch fàscht totàl zammekäit, wil dàs Fleisch hauiptsachlig vo de Gàschtwìrte kauift wurd.

Noch e Wort zum Thema „main-d’oeuvre“: S Christiane Lambert, Presidantin vo der Fédération nationale des syndicats d’exploitants agricoles, sajt’s klipp un klàr : « On ne peut pas indéfiniment fonctionner avec une main-d’œuvre venue d’ailleurs, faire venir des plus pauvres que nous, pour des salaires très bas, parce que les consommateurs veulent acheter des produits pas chers. »1 (L’Alsace 21.5.)

Dàs erìnnert mi àn dia Schlàchthiser, wo moderni Sklàve bschaftige un Corona-Cluster worre sìn, oder an gwìsse « Amazon-Làger », wo vom Stààt züegmàcht worre sìn, wil se ìhri „Sklàve“ nìt gnüe schìtze…

 

1 Wir können nicht ewig mit Arbeitskräften funktionieren, die aus der Fremde kommen;  Ärmere als wir zu uns holen, für sehr niedrige Löhne, weil die Verbraucher sehr günstige Produkte kaufen wollen.

 

Glossar
 
Sprìtzmìttel, Pflanzenschutzmittel 
ìwerschulde, überschuldet
àgwìse sì, angewiesen sein
ufkiime, aufkeimen
Hardäpfel, Kartoffeln
gànz kaasig seht’s bim Kass, ganz Käse das Geschäft mit dem Käse
Düwe, Tauben
Walschhiehner, Puten
zammekäie, zusammenbrechen
Làger, Wortspiel mit dem doppelten Sinn von „Lager“ 
 
EZ, 25.05.20